tiện dân
Định nghĩa
Danh từ:
- (Toán học, Lịch sử) Tầng lớp thấp nhất trong xã hội Ấn Độ cổ đại: "tiện dân" chỉ những người thuộc đẳng cấp thấp nhất, không được coi là con người trong hệ thống phân chia đẳng cấp, thường bị kỳ thị và không có quyền lợi xã hội.
- Người cùng khổ, người nghèo hèn: "tiện dân" cũng được dùng để chỉ những người có địa vị xã hội thấp kém, sống trong cảnh nghèo khó, bị áp bức.
Tính từ (hiếm dùng):
- Thuộc về tầng lớp thấp nhất: mô tả những người hoặc điều gì đó liên quan đến đẳng cấp thấp nhất trong xã hội.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Trong xã hội Ấn Độ cổ, tiện dân là tầng lớp bị coi là ô uế. (Những người thuộc đẳng cấp thấp nhất bị kỳ thị trong xã hội Ấn Độ cổ.)
- Các cuộc cải cách đã cố gắng cải thiện đời sống của tiện dân. (Những thay đổi chính sách nhằm nâng cao điều kiện sống của tầng lớp thấp nhất.)
- Anh ta sinh ra trong gia đình tiện dân, nhưng đã vươn lên nhờ học hành. (Anh ta xuất thân từ tầng lớp nghèo hèn, nhưng thành công nhờ giáo dục.)
Các cách sử dụng nâng cao
"chế độ tiện dân": hệ thống xã hội phân biệt đẳng cấp, nơi tầng lớp thấp nhất bị tước quyền.
- Chế độ tiện dân ở Ấn Độ đã bị bãi bỏ về mặt pháp lý. (Hệ thống đẳng cấp thấp nhất đã bị xoá bỏ theo luật.)
"thân phận tiện dân": địa vị thấp kém, không được tôn trọng trong xã hội.
- Nhân vật chính trong truyện mang thân phận tiện dân, phải chịu nhiều bất công. (Nhân vật chính có địa vị thấp hèn, chịu nhiều bất công.)
Biến thể và từ gần giống
Tiện (tính từ): hèn kém, thấp hèn.
- Hành động tiện nhân. (Hành vi của người thấp hèn.)
Dân (danh từ): người dân, dân chúng.
- Dân làng. (Người dân trong làng.)
Bần dân (danh từ): người nghèo khổ — gần nghĩa với tiện dân.
- Bần dân thường bị áp bức. (Người nghèo thường bị bóc lột.)
Từ đồng nghĩa
- Hạ tiện: thấp kém, đê hèn.
- Cùng đinh: người cùng khổ, không có địa vị.
- Pariah (từ mượn từ tiếng Anh): người bị xã hội ruồng bỏ (tương tự tiện dân trong bối cảnh Ấn Độ).
Thành ngữ liên quan
- Tiện dân vô loại: tầng lớp thấp hèn không có đạo đức (mang tính miệt thị).
- Họ bị coi là tiện dân vô loại, không đáng được tôn trọng. (Họ bị xem là tầng lớp hèn hạ, không đáng kính.)